Figura św. Jana Nepomucena w Nowej Rudzie
Figura św. Jana Nepomucena w Nowej Rudzie, usytuowana przy ulicy Bohaterów Getta 15, to barokowa rzeźba, która ma swoje korzenie w roku 1707. Wykonana z piaskowca, stanowi nie tylko przykład sztuki barokowej, ale także ważny element kulturowego dziedzictwa regionu. Z uwagi na swoje historyczne znaczenie oraz artystyczną wartość, figura przyciąga uwagę zarówno mieszkańców Nowej Rudy, jak i turystów.
Historia figury
Rzeźba została zrealizowana w 1707 roku i umieszczona przy balustradzie mostku nad strumieniem, który jest dopływem rzeki Włodzicy. Na postumencie figury znajduje się inskrypcja w języku niemieckim, która brzmi: „O HEILIGER IOANNES NEPOMUCENE BITTE GOTT FUR UNS ARME SUNDER IN SONDERHEIT IN UNSERM LETZTEN STERB STUNDELEIN UNSERS TODES AMEN ANNO 1707 14 Iuly”. Tłumacząc na polski, inskrypcja prosi świętego o modlitwę za grzeszników w ich ostatniej godzinie życia. Data umieszczenia inskrypcji wskazuje na moment powstania figury, co czyni ją świadkiem historii regionu przez stulecia.
Zniszczenie i odbudowa
W latach 60. XX wieku figura doświadczyła tragicznego incydentu, kiedy to została uderzona przez samochód ciężarowy. W wyniku tego zdarzenia rzeźba została powalona i przez wiele lat jej szczątki leżały w nieodpowiednich warunkach za kaplicą pocmentarną z 1898 roku przy kościele pw. św. Mikołaja. Przez długi czas figura była zapomniana i zaniedbana, co stanowiło smutny los dla tak cennego obiektu kulturowego.
Jednakże, dzięki staraniom lokalnych władz oraz miłośników historii, figura doczekała się rewitalizacji. W kwietniu 2022 roku przeprowadzono montaż odrestaurowanej figury przy ul. Bohaterów Getta 15. Odbudowa figury jest doskonałym przykładem zaangażowania społeczności lokalnej w ochronę dziedzictwa kulturowego oraz przypomnienie o istotnych postaciach historycznych.
Czczony święty
Święty Jan Nepomucen jest postacią szczególnie czczoną w Polsce oraz w wielu krajach europejskich. Uznawany jest za patrona spowiedników oraz osób zmarłych, a jego kult rozwinął się głównie w czasach baroku. Figury i kaplice poświęcone temu świętemu można znaleźć w wielu miejscach kraju, co świadczy o jego znaczeniu w tradycji katolickiej.
W Nowej Rudzie figura św. Jana Nepomucena jest jednym z sześciu przedstawień tego świętego. Pozostałe znajdują się przy ulicach: Akacjowej 2 (obok kościoła), Cichej 2, Cmentarnej, Piastów oraz Radkowskiej 95. Każda z tych figur ma swoją historię i wartością artystyczną, która przyczynia się do kształtowania lokalnej tożsamości.
Architektura i styl artystyczny
Figura św. Jana Nepomucena w Nowej Rudzie jest przykładem barokowego stylu rzeźby, który charakteryzuje się bogatymi detalami oraz dynamicznymi formami. Rzeźby barokowe często przedstawiają postacie w ruchu, co nadaje im ekspresyjny charakter. Figury są zazwyczaj ozdobione różnorodnymi elementami dekoracyjnymi, a ich kompozycja często nawiązuje do religijnych motywów.
W przypadku noworudzkiej figury można zauważyć precyzyjne wykonanie detali rzeźbiarskich oraz staranność w odwzorowywaniu postaci świętego Jana Nepomucena. Jego atrybuty, takie jak krzyż czy palma męczeństwa, są wyraźnie widoczne i podkreślają religijne znaczenie tej rzeźby.
Znaczenie kulturowe i turystyczne
Figura św. Jana Nepomucena nie tylko pełni funkcję religijną, ale także ma ogromne znaczenie kulturowe dla mieszkańców Nowej Rudy oraz okolicznych miejscowości. Stanowi punkt odniesienia dla historii miasta oraz jego mieszkańców przez wieki. Rewitalizacja figury przyczyniła się do zwiększenia jej widoczności jako atrakcji turystycznej oraz wzbudziła zainteresowanie lokalną historią.
Turyści odwiedzający Nową Rude mają okazję odkryć bogatą historię regionu poprzez zwiedzanie licznych zabytków i pomników, w tym również figury św. Jana Nepomucena. Obiekt ten wpisuje się w szerszy kontekst promowania turystyki kulturowej oraz zachęcania do poznawania lokalnych tradycji.
Zakończenie
Figura św. Jana Nepomucena przy ul. Bohaterów Getta 15 w Nowej Rudzie to symbol tradycji oraz dziedzictwa kulturowego regionu. Jej historia odzwierciedla nie tylko artystyczne wartości epoki baroku, ale także losy społeczności lokalnej na przestrzeni wieków. Dzięki staraniom mieszkańców i lokalnych władz figura została odrestaurowana i ponownie stała się częścią krajobrazu miejskiego.
Obecność figury przyciąga uwagę zarówno wiernych, jak i turystów, którzy mogą docenić jej historyczne oraz artystyczne znaczenie. Współczesna rewitalizacja rzeźby pokazuje, jak ważne jest pielęgnowanie dziedzictwa kulturowego oraz zachowanie pamięci o ważnych postaciach historycznych dla przyszłych pokoleń.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).